Cùng với việc đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội, Quảng Ninh luôn quan tâm công tác bảo vệ môi trường, nhất là môi trường khu vực nông thôn nhằm cải thiện, nâng cao chất lượng sống của người dân.

Nhân dân xã Đường Hoa tích cực tham gia phong trào ngày chủ nhật xanh. Ảnh: Thái Hà (CTV)

Cứ vào thứ 7, Chủ nhật hằng tuần, tại các thôn, bản của xã Đường Hoa lại rộn ràng không khí náo nhiệt, sôi nổi với phong trào “Ngày Chủ nhật xanh”. Tổng vệ sinh đường làng, ngõ xóm; thu gom, phân loại rác thải; phát quang bụi rậm; trồng và chăm sóc cây xanh, đường hoa đã trở thành việc làm thường xuyên, lan toả sâu rộng tinh thần xây dựng nếp sống văn minh đô thị. Phong trào không chỉ cải thiện cảnh quan, bảo vệ môi trường "Sáng - xanh - sạch - đẹp"; nâng cao ý thức cộng đồng, mà còn góp phần gắn kết tình làng nghĩa xóm, xây dựng thôn văn hoá kiểu mẫu.

Hay như trong tháng 3/2026, dịp thi đua thiết thực chào mừng cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, ngày 14/3, trên 30.000 cán bộ, hội viên phụ nữ tại các xã, phường, đặc khu, khu phố, thôn bản trên địa bàn tỉnh đã đồng loạt ra quân tổng dọn vệ sinh môi trường với nhiều hoạt động thiết thực như quét dọn các tuyến đường giao thông, thu gom rác thải, phát quang bụi rậm, chăm sóc các tuyến đường hoa, chỉnh trang cảnh quan môi trường tại khu dân cư, các tuyến đường và khu vực điểm bỏ phiếu. Hoạt động góp phần xây dựng cảnh quan môi trường xanh - sạch - đẹp, tạo diện mạo khang trang tại các khu dân cư. Từ năm 2025 đến nay, phong trào “Phụ nữ Quảng Ninh chung tay bảo vệ môi trường” được cụ thể hóa bằng các công trình, phần việc đăng ký với cấp ủy; duy trì nền nếp tổng vệ sinh môi trường vào thứ 7, Chủ nhật hằng tuần tại 100% cơ sở hội, 1.497/1.497 chi hội. Thông qua các đợt ra quân vệ sinh môi trường chào mừng ngày lễ lớn, sự kiện chính trị quan trọng, đã có hàng chục nghìn lượt cán bộ, hội viên tham gia, dọn sạch trên 5.000km tuyến đường, thu gom hàng trăm tấn rác thải, làm sạch hơn 3.000 tuyến đường.

Thời gian qua, các yêu cầu về môi trường, trong đó có môi trường nông thôn được tỉnh đặt ra ở mức cao hơn để đảm bảo sự phát triển cũng như nâng cao chất lượng đời sống nhân dân. Theo đó, tỉnh tập trung đầu tư các khu xử lý chất thải tập trung tại các địa phương cấp huyện trước đây; đầu tư hạ tầng các điểm tập kết, trung chuyển chất thải rắn sinh hoạt thôn, bản, xã; xây dựng các mô hình xử lý chất thải sinh hoạt quy mô tập trung, ứng dụng công nghệ tiên tiến, hiện đại, thân thiện với môi trường; đồng thời đầu tư, cải tạo, nâng cấp đồng bộ hệ thống thu gom, thoát nước thải và các công trình xử lý nước thải sinh hoạt tập trung và tại chỗ phù hợp; trong đó phát triển các mô hình xử lý nước thải sinh hoạt quy mô hộ gia đình, cấp thôn.

Đáng chú ý, tại các địa phương vùng đồng bào DTTS và miền núi tiếp tục xây dựng, triển khai thí điểm mô hình phân loại rác; triển khai thí điểm mô hình cộng đồng tham gia quản lý, phân loại rác thải tại nguồn; thực hiện di chuyển chuồng trại chăn nuôi ra xa nơi ở, bảo đảm vệ sinh môi trường, xây dựng nhà tiêu hợp vệ sinh. Trong 5 năm trở lại đây, Ủy ban MTTQ các cấp đã vận động nguồn lực xã hội hóa và hỗ trợ xây mới, sửa chữa 860 nhà tiêu cho hộ nghèo, cận nghèo, hộ có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn tỉnh.

Mô hình “Ngôi nhà xanh” do Hội LHPN xã Tiên Yên triển khai để thu gom, tái chế vỏ lon, rác thải nhựa.

Công tác tuyên truyền, vận động, phổ biến kiến thức, giáo dục pháp luật về môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu... đã được các sở, ngành, địa phương thường xuyên quan tâm, thông qua các hoạt động truyền thông, các buổi tập huấn, bồi dưỡng kiến thức về môi trường. Các ngành, đoàn thể, địa phương tích cực vào cuộc vận động, tuyên truyền nâng cao nhận thức cho bà con giữ gìn vệ sinh môi trường trong sản xuất, kinh doanh, sinh hoạt. Nhiều phong trào vệ sinh môi trường khu vực nông thôn được triển khai, duy trì ở các thôn, bản với sự vào cuộc tích cực của người dân.

Nhờ đó, ý thức trách nhiệm trong công tác bảo vệ môi trường khu vực nông thôn cũng được nâng lên rõ rệt. Đặc biệt là vai trò của mỗi người dân với môi trường được thể hiện qua các phong trào do các cấp hội, đoàn thể phát động. Tiêu biểu như, Hội LHPN triển khai các phong trào, cuộc vận động: “Ngày Chủ nhật xanh”, “5 không, 3 sạch”; các mô hình “Phụ nữ dùng làn đi chợ”, “Biến rác thành tiền”, “Con đường từ nhà tới trường không rác thải”, “Chi hội, tổ phụ nữ văn minh”… Hội Cựu chiến binh với mô hình “Thắp sáng đường quê”, tham gia ủng hộ ngày công, nguyên vật liệu chỉnh trang hạ tầng nông thôn mới, xây dựng hệ thống nước sạch, nhà tiêu hợp vệ sinh cho người dân vùng khó… Đến nay, 100% thôn, khu phố trong tỉnh đã xây dựng và thực hiện hương ước, quy ước có nội dung bảo vệ môi trường, trở thành tiêu chí quan trọng trong bình xét danh hiệu “Gia đình văn hóa”, “Khu dân cư văn hóa”. Nhiều mô hình, câu lạc bộ và nhóm tình nguyện tiếp tục được duy trì hiệu quả; góp phần lan tỏa tinh thần trách nhiệm, từng bước hình thành thói quen sống xanh, sạch, bền vững trong cộng đồng.

Trung Thành (Báo Quảng Ninh)